Xuất khẩu rau quả sang Trung Quốc năm 2025 ghi nhận bước tăng trưởng đột phá khi kim ngạch vươn lên mức gần 5,5 tỷ USD, cao nhất từ trước tới nay. Quy mô này chiếm xấp xỉ 2/3 tổng giá trị xuất khẩu rau quả của Việt Nam, tiếp tục khẳng định vai trò then chốt của thị trường Trung Quốc trong bức tranh tăng trưởng toàn ngành.
Theo số liệu mới nhất từ Cục Hải quan Việt Nam, kim ngạch xuất khẩu rau quả cả năm 2025 đạt hơn 8,56 tỷ USD, tăng gần 20% so với năm 2024. Riêng thị trường Trung Quốc đóng góp khoảng 5,5 tỷ USD, tương đương hơn 64% tổng kim ngạch, tiếp tục là thị trường xuất khẩu lớn nhất và là động lực tăng trưởng mang tính quyết định đối với ngành rau quả Việt Nam.
So với năm trước, xuất khẩu rau quả sang Trung Quốc tăng gần 19%, tương ứng hơn 870 triệu USD – mức tăng cao nhất từ trước đến nay, xét cả về quy mô tuyệt đối lẫn tỷ trọng đóng góp. Đáng chú ý, đà tăng trưởng được đẩy mạnh rõ rệt vào những tháng cuối năm. Chỉ riêng tháng 12/2025, kim ngạch xuất khẩu sang thị trường này đạt khoảng 523 triệu USD, tăng gần 15% so với tháng trước và cao hơn tới 75% so với cùng kỳ năm 2024.
Trung Quốc tiếp tục là thị trường xuất khẩu rau quả trọng điểm
Hiện nay, Việt Nam được đánh giá là quốc gia có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất trong nhóm 10 nguồn cung rau quả lớn nhất của Trung Quốc. Nhờ đó, thị phần rau quả Việt Nam tại thị trường này tiếp tục duy trì vị trí nhà cung cấp lớn thứ hai, chỉ đứng sau Thái Lan.
So với các thị trường lớn khác, vai trò của Trung Quốc ngày càng nổi bật. Kim ngạch xuất khẩu rau quả sang Mỹ chỉ đạt khoảng 547 triệu USD, chiếm hơn 6% tổng giá trị xuất khẩu. Trong khi đó, Hàn Quốc và Nhật Bản lần lượt chiếm dưới 4% và 3%, cho thấy sự chênh lệch rõ rệt về quy mô và mức độ đóng góp.
Các mặt hàng chủ lực dẫn dắt tăng trưởng
Động lực chính cho mức tăng trưởng đột phá của xuất khẩu rau quả sang Trung Quốc đến từ các mặt hàng chủ lực, trong đó sầu riêng tiếp tục giữ vai trò đầu tàu. Nhu cầu tiêu thụ sầu riêng tại Trung Quốc tăng mạnh trong khi Việt Nam có lợi thế rõ rệt về sản lượng lớn, thời vụ kéo dài và khả năng xuất khẩu chính ngạch ngày càng ổn định.
Bên cạnh đó, chuối ghi nhận sự mở rộng nhanh về thị phần nhờ nguồn cung dồi dào, giá cả cạnh tranh và thời gian vận chuyển ngắn hơn so với các đối thủ đến từ Nam Mỹ. Thanh long, dù không còn tăng trưởng bùng nổ như giai đoạn trước, vẫn duy trì sản lượng ổn định và tiếp tục đóng vai trò nền tảng trong cơ cấu xuất khẩu rau quả sang thị trường Trung Quốc.
Ngoài các mặt hàng truyền thống, nhiều sản phẩm khác cũng ghi nhận mức tăng trưởng tích cực như dừa, xoài, hạt dẻ cười, chanh, chanh leo, hạnh nhân, dứa tươi, dứa chế biến, vải, ớt, gừng, tỏi… phản ánh nỗ lực đa dạng hóa sản phẩm và khai thác các phân khúc có giá trị gia tăng cao hơn.
Doanh nghiệp thích ứng trước yêu cầu kỹ thuật ngày càng khắt khe
Theo ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, đây là mức xuất khẩu kỷ lục của toàn ngành. Trong nửa đầu năm 2025, hoạt động xuất khẩu gặp không ít khó khăn do Trung Quốc tăng cường các yêu cầu kỹ thuật và biện pháp kiểm soát mới. Tuy nhiên, doanh nghiệp Việt Nam đã nhanh chóng thích ứng thông qua việc nâng cao chất lượng sản phẩm, hoàn thiện quy trình sản xuất, tăng cường truy xuất nguồn gốc và đẩy mạnh xuất khẩu chính ngạch.
Riêng với mặt hàng sầu riêng, các doanh nghiệp đã kịp thời triển khai biện pháp kiểm soát chất lượng, xử lý hiệu quả các vấn đề liên quan đến cadimi và vàng O, đáp ứng yêu cầu của phía Trung Quốc. Dự kiến, kim ngạch xuất khẩu sầu riêng cả năm đạt khoảng 4 tỷ USD, tiếp tục là mặt hàng đóng góp lớn nhất trong cơ cấu xuất khẩu rau quả.
Triển vọng và thách thức năm 2026
Bước sang năm 2026, xuất khẩu rau quả sang Trung Quốc được đánh giá vẫn còn nhiều dư địa tăng trưởng, song đi kèm là không ít rủi ro. Từ tháng 6/2026, Trung Quốc dự kiến tiếp tục siết chặt các yêu cầu về truy xuất nguồn gốc theo Lệnh 248 và 249.
Trong bối cảnh đó, nếu doanh nghiệp không chuẩn bị đầy đủ mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói và hồ sơ tuân thủ theo quy định, hoạt động xuất khẩu sang thị trường này sẽ đối mặt với nhiều thách thức, đặc biệt đối với các mặt hàng có sản lượng lớn như sầu riêng và chuối. Việc nâng cao năng lực tuân thủ và đẩy mạnh xuất khẩu chính ngạch sẽ tiếp tục là yếu tố then chốt để ngành rau quả duy trì đà tăng trưởng bền vững.