Ngành xuất khẩu mây tre đan và thủ công mỹ nghệ của Việt Nam đang ghi nhận những bước phát triển bứt phá trong giai đoạn 2025 – 2026. Dựa trên số liệu từ Tổng cục Hải quan và Hiệp hội Xuất khẩu Thủ công mỹ nghệ (VIETCRAFT), sự chuyển dịch mạnh mẽ từ gia công quy mô lớn sang các đơn hàng giá trị gia tăng cao tại Hoa Kỳ, EU và Nhật Bản đang xác lập một vị thế mới cho hàng thủ công Việt trên bản đồ thương mại quốc tế.
Bước tiến mạnh mẽ của số liệu xuất khẩu năm 2025
Theo số liệu từ Cục Hải quan Việt Nam, hoạt động xuất khẩu đã ghi nhận đà tăng trưởng vượt bậc. Riêng trong quý II/2025, kim ngạch đạt 215 triệu USD, tăng 14,2% về lượng và 18,5% về trị giá so với cùng kỳ năm trước.
Tính chung cả năm 2025, tổng kim ngạch toàn ngành đạt khoảng 805 triệu USD. Cơ cấu chủng loại sản phẩm có sự phân hóa rõ rệt theo hướng chuyên sâu, đáp ứng tiêu chuẩn sống hiện đại:
- Giỏ lưu trữ & Nội thất trang trí: Chiếm 58,4% tổng trị giá, khẳng định sức hút tại thị trường Hoa Kỳ và EU.
- Túi xách & Phụ kiện thời trang: Chiếm 24,1%, ghi nhận tốc độ phủ sóng nhanh tại các thị trường cao cấp như Nhật Bản và Hàn Quốc.
Biểu đồ cơ cấu mặt hàng xuất khẩu mây tre đan Việt Nam
Khai thác dư địa tại Hoa Kỳ và các thị trường trọng điểm
Sự linh hoạt trong việc mở rộng thị trường là đòn bẩy giúp ngành mây tre đan phát triển bền vững, giảm thiểu rủi ro từ các biến động logistics toàn cầu:
- Hoa Kỳ: Tiếp tục giữ vững vị thế thị trường lớn nhất với kim ngạch năm 2025 đạt khoảng 370 triệu USD (chiếm 46% thị trọng). Nhu cầu về các giải pháp lưu trữ thông minh (eco-storage) và nội thất hữu cơ đang tạo xung lực để Quý I/2026 tiếp tục duy trì đà tăng trưởng dương.
- Liên minh Châu Âu (EU): Là thị trường chiến lược với mức tăng trưởng ấn tượng trên 18%, chiếm khoảng 25% thị phần toàn ngành. Việc tận dụng hiệu quả ưu đãi thuế quan từ EVFTA và bắt kịp làn sóng “tiêu dùng trách nhiệm” đã giúp hàng Việt chiếm ưu thế tại Đức, Pháp và Hà Lan.
- Thị trường Nhật Bản, Anh, Úc: Dù đang trong giai đoạn khai phá nhưng ghi nhận tốc độ tăng trưởng rất cao. Đặc biệt, thị phần tại Nhật Bản đã tăng lên mức 7,2% nhờ dòng hàng chế tác tinh xảo, đáp ứng tiêu chuẩn thẩm mỹ khắt khe của khu vực Đông Á.
Thống kê thị trường xuất khẩu mây tre đan Việt Nam 2025
Chiến lược nâng tầm giá trị và bứt phá năm 2026
Để đạt mục tiêu đưa kim ngạch toàn ngành vượt ngưỡng 1 tỷ USD trong năm 2026, các doanh nghiệp mây tre đan đang tập trung triển khai các giải pháp mang tính bước ngoặt:
- Tiêu chuẩn xanh là lợi thế cạnh tranh: Chủ động thực thi quy định chống phá rừng (EUDR) và các tiêu chuẩn an toàn hóa chất (REACH/Prop 65). Việc chuyển đổi sang bao bì xanh và minh bạch hóa dấu chân carbon trở thành cam kết hàng đầu để thâm nhập các chuỗi bán lẻ cao cấp.
- Đổi mới thiết kế & Chế biến sâu: Đẩy mạnh mô hình ODM (Thiết kế và chế tạo theo đơn đặt hàng) với các sản phẩm lắp ráp thông minh (flat-pack) và vật liệu hỗn hợp (tre kết hợp linen/resin sinh học). Chiến lược này giúp tối ưu hóa 25–30% chi phí vận hành và nâng biên lợi nhuận mục tiêu lên mức 35–45%.
- Số hóa chuỗi giá trị: Triển khai truy xuất nguồn gốc vùng nguyên liệu qua mã QR Code, kết hợp kỹ thuật kể chuyện (storytelling) làng nghề trên các nền tảng thương mại điện tử xuyên biên giới để tiếp cận trực tiếp phân khúc khách hàng thượng lưu tại Bắc Mỹ và Bắc Âu.
Kết luận: Giai đoạn 2025 – 2026 là thời điểm vàng để xuất khẩu mây tre đan Việt Nam khẳng định sức mạnh nội lực. Sự nhạy bén trong việc chuyển đổi mô hình tăng trưởng, chuẩn hóa chứng chỉ xanh và ứng dụng công nghệ vào quản trị chuỗi cung ứng sẽ là động lực chính đưa thương hiệu thủ công Việt vươn tầm cao mới trên thị trường nội thất và gia dụng toàn cầu.